گزارش پاسارگاد از نبود جاده ارتباطی بین روستاهای حسن‌آباد شیخ‌ها، حسین‌آباد خانی و آباده

مجبوریم از روی ریل بگذریم

- بتول بلالی

برای رفتن به روستای حسن‌آباد شیخ‌ها باید بعد از پل شهید کرم‌ فتحی‌زاده، دور برگردان باسفهرجان را دور زد و کمی جلوتر از ابتدای جاده‌ی حجت‌آباد، خاکی کنار جاده را برای رسیدن به این روستا ادامه داد. جاده‌ی ناهموار  را که جلو می‌روی پر از سنگ است و موج‌دار. ریل راه‌آهن از کنار این جاده عبور کرده و ارتباط با آباده و شهرک امیر‌المومنین را  قطع کرده است.

- به کی اعتراض کنیم

یکی از اهالی حسن‌آباد راه میانبر بین حسن‌آبادشیخها و آباده را دو کیلومتر جلوتر آدرس می‌دهد؛ «راه زیر‌گذر دوره و مردم میانبر می‌زنن تا حالا چند نفر هم کشته شدن». جلوتر در کنار ریل راه‌آهن دو راه باریک با شیبی تند وجود دارد. موتوری‌ها از این راه برای رد شدن از ریل استفاده می‌کنند که بسیار خطرناک است؛ خانمی که 20 سال ساکن حسن‌آباد است، می‌گوید: «بعضی‌ها حواس‌شون به موتورشونه. شتاب دارن و وقت رفتن قطار می‌رسه. دو نفر چند سال قبل در این منطقه کشته شدن ولی ما پیاده رد می‌شیم و به آباده می‌ریم». 

تقریبا پنج کیلومتر بعد در همین جاده، پلی خاکی با شیب تند قرار دارد که مردم از آن به عنوان راه عبور استفاده می‌کنند. یکی از اهالی آباده که طرف دیگر ریل (حسن‌آباد شیخ‌ها) باغ دارد و می‌گوید: «وقتی بارون می‌یا دیگه نمی‌شه رد شیم. اگر همین راه هم بسته بشه باید از کمربندی بریم حجت‌آباد و از داخل باغ‌های پسته دور بزنیم اما این راه کوتاه‌تر و خوش‌مسیر‌تره. کمربندی خطرناکه و مسیرمون بیش‌تر می‌شه. موتوری‌ها از روی ریل می‌رن و اون‌جا گیر می‌کنن و گاهی هم قطار می‌رسه». یکی از ساکنان آباده هر روز این مسیر را طی می‌کند؛ «اون طرف ریل خونه داریم. صبح و عصر می‌ریم و می‌یاییم. وقتی بارون می‌یاد راه این پل کلا بسته می‌شه و ماشین تا نصفه داخل آب می‌ره. گاهی اوقات ماشین رو می‌گذاریم و پیاده می‌ریم. مردم از طرف کمربندی دور نمی‌زنن. مردم آباده اکثرا اون طرف ریل مرغداری و گوسفند و انبار دارن. ما به کی اعتراض کنیم». راننده‌ای که در حال عبور از پل بود، اعتراض کرد: «کاش جاده صاف بود. اگر همین راه رو شن‌ریزی و درست می‌کردن خیلی بهتر بود». «جاده حسن‌آباد پر از خاک و گِله. رفت‌و‌آمد از این طرف به  اون طرف ریل کار هر روز‌مونه. چرخی‌ها و موتوری‌ها چون راه‌شون نزدیک‌تر می‌شه از رو ریل رد می‌شن. یکی از همسایه‌هامون چند سال پیش هنگام رد شدن از روی ریل با قطار برخورد کرد و مُرد». چرا از راه کمربندی نمی‌روید؟ «همه از همین طرف رفت و آمد می‌کنن. به شهرداری اعتراض کردیم. راه‌ خاکی هم خرابه. اگر این شیب رو درست می‌کردن بازم راضی بودیم وقتی بارون میاد راه چند روز بسته می‌شه».

- باید جاده کمربندی را دور بزنیم

از زیر پل خاکی که رد می‌شوی به شهرک امیرالمومنین و انتهای آباده می‌رسی. علیزاده مدیر تاکسی‌تلفنی شهرک امیر‌المومنین گفت: «بیش‌تر درخواست‌های آژانس از حجت‌آباده. راه زیر‌گذر دور و خاکی بد‌جوری داره. باید جاده کمربندی رو دور بزنیم». به گفته‌ی او گاهی تراکتور نیز برای رفتن به داخل باغ‌های حسن‌آباد از روی ریل راه آهن رد می‌شود. 

این منطقه کلا پل زیر‌گذر ندارد. تنها یک پل آب‌رو دارد و  یک پل خاکی که پنج کیلومتر از آن دورتر است و زیر‌گذر محسوب نمی‌شود اما مردم آن را به عنوان زیر‌گذر می‌شناسند. به گفته‌ی مردم علاوه بر موتور، زمانی که ریل راه‌آهن تک ریل بود، ماشین نیز از روی آن عبور می‌کرده است؛ «بارها شده ماشین روی ریل گیر کرده و قطار رسیده. این‌جا دو بار کشته داده. یک بار ماشین اومد رد بشه قطار رسید. مردم کمک کردن و ماشین رو به سمت عقب ریل هل دادن. وقتی مسیر درستی نباشه مردم این کار رو انجام می‌دن». گلایه بعدی مردم آباده و شهرک امیر‌المومنین از بسته شدن بریدگی رو‌به‌روی خیابان ابن سینا است که باید از بریدگی خیابان غفاری دور بزنند. با بسته شدن این بریدگی راه عبورشان از کمربندی افزایش یافته است. علیزاده از طولانی بودن مسیر راننده‌های آژانس برای رسیدن به حجت‌آباد و حسن‌آباد و بدرآباد ناراحت است؛ «طرف زنگ می‌زنه که مریض داریم اما مشتری معطل می‌شه. باید بریم بریدگی خیابان غفاری دور بزنیم در صورتی که قیمت‌ها همون قیمت مصوبه و نمی‌شه قیمت‌ها رو بالا برد. بریدگی باز بود، زمان ما کم‌تر بود». 

- دور‌برگردان خیابان ابن سینا بسته شده است

احسانی اهل حسن‌آباد‌شیخ‌هاست. روز قبل لاستیک ماشینش روی سنگ‌های این جاده ترکیده؛ «روزانه 6-5 بار رفت‌و‌آمد دارم. هر روز حداقل 40 کیلومتر راه رو باید اضافه طی کنم. اعتراض‌مون رو زمان رای‌گیری به آقای حسن‌پور گفتیم. به امین صادقی و حمزه صادقی و آقای عسکری هم گفتیم. حتی آقای عسکری رو آوردیم و راه رو نشون دادیم اما هنوز به شورای جدید نگفتیم. همه‌ی فامیل‌مون آباده هستن. رفت‌و‌آمد بین آباده و حسن‌آباد زیاده». مردم به کمربندی و ماشین‌های سنگین اشاره می‌کنند و از احتمال وقوع تصادف در کمربندی ابراز نگرانی دارند. آن‌ها دل‌شان به بریدگی ابن‌سینا خوش بود که آن هم بسته شده است. با بسته شدن آن، راه مردم شهرک امیرالمومنین طولانی شده و باید بیش‌تر طول کمر‌بندی را بپیمایند. در این میان موتور‌ی‌ها راه عبور خود را پیدا کرده‌اند و با شکستن جدول‌های خیابان از وسط بلوار شاهد رفت و آمد می‌کنند. 

- آباده پایان محدوده خدماتی شهر است

محسن آرش محدوده‌ی شهرک امیر‌المومنین و آباده را پایان محدوده خدماتی شهر اعلام کرد و گفت: «روستای حسن‌آباد‌شیخ‌ها هنوز طرح هادی مصوبی ندارد و یک روستای قانونی نیست. یک منطقه‌ی شهری نیست که موظف به ارتباط آن با منطقه‌ی شهری مجاورش باشیم. این روستا ربطی به شهر سیرجان ندارد که حتما راه دسترسی از داخل شهر داشته باشد.» وی راه خاکی این روستا را غیررسمی دانست و عنوان کرد: «پل زیر ریل راه‌آهن برای عبور و مرور اهالی پیش‌بینی نشده و قرار نیست آن‌جا ترددی انجام شود». آرش مسیر دسترسی به حسن‌آباد‌شیخ‌ها را از جاده حجت‌آباد و پل شهید کرم‌فتحی‌زاده دانست و اظهار کرد: «حسن‌آباد‌شیخ‌ها به عنوان روستای متصل به شهر می‌تواند راه مناسبی داشته باشد. اگر اهالی درخواستی داشته باشند از طریق شهرداری و اداره راه قابل پیگیری است.» معاون عمرانی فرماندار با وجود نبود راه عبور مناسبی برای عبور مردم آباده به حسن‌آباد‌شیخ‌ها درباره بسته شدن بریدگی خیابان ابن‌سینا و طولانی شدن مسیر مردم از سمت کمربندی گفت: «بسته‌شدن بریدگی ابتدای خیابان ابن‌سینا از سمت بلوار شاهد مصوبه‌ی شورای ترافیک است. با بستن این بریدگی، سوانح حذف شده است. این راه به فرعی نزدیک بود و خودروها انحراف به چپ داشتند و راه را خلاف می‌رفتند. قرار است طبق بررسی جایی که خطری نداشته باشد راهی برای بازگشایی ایجاد شود». 

- مردم از جاده باسفهرجان بروند

منصور عماد بخشدار مرکزی سیرجان نیز راه عبور حسن‌آبادشیخ‌ها و آباده را قانونی ندانست؛ «مردم یک راهی برای خودشان درآورده‌اند. از این راه‌ها زیاد داریم. اینجا راهی که بین دو روستا از نظر اداره راه ثبت شده باشد نیست.» او هم جاده آسفالت و عبور از کمربندی را برای مردم پیشنهاد داد؛ «راه باید قانونی و ایمن باشد. مردم از جاده باسفهرجان بروند.» وی در پاسخ این سئوال که آیا این راه نیاز نیست، گفت: «نیاز هست ولی باید اولویت‌بندی شود. چون مردم می‌خواهند به باغ‌شان بروند نمی‌توان چند میلیارد هزینه کرد و یک پل زیر ریل بزنند. بعضی روستاهای ما حتی جاده آسفالت ندارد. مردم خودشان می‌توانند راهی در بیاورند ولی این که دولت بخواهد روی این راه هزینه کند، فعلا اعتباری نیست.» عماد پل خاکی زیر ریل را پل آب رو می‌داند و در پاسخ به مرمت و شن‌ریزی آن می‌گوید: «بررسی می‌کنیم که اگر رفت و آمد زیاد است فکری برای آن بردارند تا مردم راحت‌تر باشند». وی افزود: «تا حالا شکایتی از مردم نشده و هیچ‌کس مراجعه نکرده است. سعی می‌کنیم تا زمانی که بودجه‌ای برای اداره راه می‌آید در بعضی جاها با همکاری دهیاری، شوراها و اهالی، مشکل مردم حل شود.» او ادامه داد: «پیشنهاد دادیم بریدگی رو‌به‌روی باسفهرجان تبدیل به زیر‌گذر ‌شود تا مشکل باسفهرجان، حجت‌آباد و شریف‌آباد، حسن‌آباد و حدود 20 روستا حل شود. این پیشنهاد در اولویت است و کسانی که به باغ‌ها‌ رفت‌و‌آمد دارند در اولویت بعدی هستند».

رضایی‌پور رییس اداره راه معتقد است؛ راه‌آهن باید از ابتدای ساخت ایمنی تردد عبور و مرور بین دو طرف ریل را مهیا و فکری برای عبور و مرور مردم می‌کرده است. آباده و حسن‌آباد 20 سال قبل این‌جور نبوده و بلوار و خیابان نداشته اما الان توسعه پیدا کرده است. حوادث جانی باید از طریق راه آهن بررسی شود.

- دوست نداریم مردم به خاطر راه‌آهن زجر بکشند

علی عوض‌نژاد معاون فنی پایانه راه‌آهن سیرجان نیز از وجود پل خاکی که مردم این دو روستا استفاده می‌کنند، اظهار بی‌خبری کرد اما گفت: «کارشناس حتما این راه را بررسی می‌کند. مردم و اهالی درخواست بدهند. اگر جایی باشد که ماشین بتواند رد شود و قابل مرمت باشد، بازسازی می‌کنیم. دوست نداریم مردم به خاطر راه‌آهن زجر بکشند.» وی افزود: «راه‌آهن پیش‌بینی این مسایل را داشته و در این رابطه هزینه هم کرده است. در فاصله‌ی حداقل 6-5 کیلومتر دو پل(پل دفاع مقدس و پل شهید کرم‌ فتحی‌زاده) راه‌آهن با مشارکت شهرداری یک میلیارد تومان هزینه کرده است.» 

- بریدگی ابن سینا یک نقطه حادثه‌خیز بود

با بسته شدن بریدگی ابن‌سینا راه مردم در طول بلوار شاهد طولانی شده و عبور از بین کامیون‌ها برای آن‌ها خطرساز شده است. سرهنگ حسن سالاری در پاسخ به سئوال آیا بار ترافیک بریدگی خیابان ابن‌سینا به سمت بریدگی خیابان غفاری منتقل شده است، چنین توضیح داد: «در یک سال اخیر سه تصادف منجر به فوت در آن‌جا داشتیم که آن را بستیم. در شهرهای دیگر خصوصا در کلان‌شهرها حداقل باید دو، سه کیلومتر برای رسیدن به یک زیر‌گذر، رو‌گذر یا بریدگی طی کنید تا جای امنی برای دور زدن پیدا کنید. مردم می‌گویند راه خیلی دور شده، ممکن است 800 یا 700 متر باشد و راه زیادی نیست. دور‌برگردان فعلی به خیابان غفاری و بلوار فاطمیه می‌رسد. در شورای ترافیک مصوب کردیم دور‌برگردان ایمنی ایجاد شود. آقای عرب‌گویینی هم در شورای شهر پیگیر این کار است. حداکثر تا آخر این هفته اگر مسئولان جای مناسبی پیدا کنند، جانمایی می‌شود و برای اجرا توسط شهرداری هم یک هفته طول می‌کشد». 

با هر یک از مسئولان که درباره راه عبور حسن‌آباد‌شیخ‌ها صحبت شد همه پل شهید فتحی‌زاده و راه باسفهرجان را خوب می‌شناسند اما راه خاکی جاده حسن‌آباد را کسی بلد نیست. مسئولان راه قانونی و ایمن را توصیه می‌کنند در حالی که مردم آباده معتقدند مشکل‌شان با زیر‌گذر حل می‌شود.